İstenmeyen gebeliklere karşı size, yaşınıza, durumunuza en uygun yöntemi seçerek korunmalısınız. İşte doğum kontrol yöntemleri, güvenilirlikleri ve tüm ihtiyacınız olanlar…
Tüm aileler ve bireyler kendi doğurganlık davranışları konusunda doğru bilgiye dayalı, bilinçli ve gönüllü bir seçim yapmalıdırlar. Böylece istemedikleri gebeliklerden sağlıklı ve etkin bir biçimde korunabilirler.
A- DOĞAL YÖNTEMLER
Doğal aile planlaması çiftlerin doğurganlık bilinci ile gebeliği önlemeyi ya da oluşturmayı sağlayan bazı kuralları birlikte uygulaması olarak tanımlanır. Dünya Sağlık Örgütü, doğal aile planlamasını, manstrüel sişkusun (adet sişkusu) fertil ve infertil dönemlerinde, doğal belirti ve semptomları gözleyerek gebeliğin planlanması ya da gebeliğin önlenmesi yöntemleri olarak tanımlamıştır.
Doğal Yöntemlerin Etkinliği %75’dir.
1. Servikal Mukus Yöntemi (Rahim Ağzı Salgısı)
Kadın vajinadaki salgıyı kontrol eder. Gözlemini ve salgının eldeki hissini her gün kaydeder. Ovülasyon (yumurtlama) yaklaşırken mukus artar, incelir ve rengi berraklaşır. Daha elastik ve kaygan olur. İki parmak arasında yavaşça uzatılabilir. Bu tür mukus spermlerin yaşamsını ve yumurtaya doğru ilerlemesini sağlar. Ovülasyondan önce ve sonraki dönemlerde mukus azalır ve yapışkan bir hal alır. Vajen kuru hissedilir. Mukusun arttığı bu dönemde cinsel perhiz yapılır.
2. Bazal Vücut Isısı Yöntemi
Ovülasyondan sonra salgılanan pregesteron hormonu ısı arttırıcıdır. Yeni vücut ısısını 0,2 C ile 0,5 C arasında yükseltir ve bir sonraki menstrüasyona kadar yüksek ısıda tutar. Bu yükselişe termalleşme denir ve bu da bazal vücut ısısı yönteminin temelidir. Ovülasyon denime, vücut ısısını izleyerek saptanabilir.
Cinsel perhiz, menstrüel kanamanın ilk gününden, ısı artışının saptandığı 3. günün sonuna dek sürdürülmelidir. Isı çizgisinin üstünde 3 ısı kaydedene kadar beklenmelidir. Bir sonraki menstrüel kanama başlayana kadar cinsel perhize ara verilir.
Bu yöntem tek başına kullanılmamalıdır. Servikalmukus ve/veya servikal palpasyon (elle muayene) yöntemleri ile birlikte kullanılmalıdır.
3. Servikal palpasyon (Rahim ağzını parmakla muayene) Yöntemi
Kadın kendi kendini elle muayene ederek, servikal (rahim ağzı) kenarındaki değişiklikleri tanımlayabilir. İnfertil (güvenli) dönemde serviks,dış ağzı kapalıdır ve elle kolayca ulaşılır. Yaklaşan yumurtlama (ovülasyon) ile birlikte ostrojen harmonu düzeyi yükseldikçe serviks yumuşar. Yukarı doğru çekilir ve dış ağızı açılır. Ovülasyondan ortalama 4-5 gün nce yumuşamanın başlaması belirgin hale gelir. Elle rahim ağzı daha zor ulaşılır bir hal alır ve ele gelince de yumuşaktır. Eşler servikste ilk değişikliklerin belirlendiği andan, serviksin kolayca hissedildiği, sert olduğu ve ağzının kapalı olduğu zamana kadar cinsel ilişkide bulunmamalıdır.
4. Takvim yöntemi
Kadının bir periyodu 30 gün kabul edilirse ovülasyon adetin başlangıcından 16-18 gün sonradır. Buna göre adetin başladığı gün birinci gün olursa, adetin başlangıcından sonraki 14 ile 21. gün arası döllenme için en riskli dönemi oluşturmaktadır. Bu dönemde cinsel ilişkiden kaçınılmalıdır. Mensturel sişkusun süresinin tam bilinememesi ve bir çok nedenden de etkilendiği için güvenli bir yöntem değildir ve kullanılmamalıdır.
5. Geri çekme
Cinsel ilişki sırasında erkeğin cinsel organının, boşalmadan önce vajenden çıkartılıp, meninin vajen dışına boşaltılmasıdır. Başarı oranı %75’dir. Başarı ile uygulandığında bile kadında ve erkekte psikolojik ve fizyolojik sorunlar ortaya çıkabilmektedir.
6. Vajinal yıkama
Bazı kadınlar, vajina duvar ve kanalındaki spermleri yıkayıp atma düşüncesi ile cinsel ilişkiden hemen sonra vajinayı su ile yıkamanın gebeliği önlediğine inanır. Bu yöntem doğum kontrol yöntemi olarak tamamen etkisizdir. Çünkü spermlerin birkaç saniye içinde servikal mukusa geçebilirler.
B- EMZİRME VE GEBELİĞİN ÖNLENMESİ
Adet kanaması olmadıkça emzirmeyle gebelikten korunma yöntemi olarak tanımlanan bu yöntem özellikle doğumdan sonraki ilk aylarda, süt veren kadınların, belli koşullarla doğal olarak doğurgan olmadığı düşüncesine dayanır. Emzirmenin her koşulda gebelikten korumadığı bilinmelidir. Belli koşullarda ve belli süre için emzirme ile korunabilinir. En fazla 6 ayı düzenli emzirme ve adet görülmemesi koşullarında emzirme, kadının bu dönemde yeniden ovülasyona ve adet görmesini geçiktirir. Etkinliği %85’dir.
C- BARİYER YÖNTEMLER
Spermin rahim boşluğuna geçmesini engelleyerek gebelikten korurlar. Bariyer yöntemleri güvenlidir, yan etkileri yoktur, birlikte kullanımı etkinliklerini arttırır. Kondom (prezervatif), dioatrem ve spermisitler bu yöntemlerdendir.
1. Kondom (Prezervatif)
Cinsel ilişki sırasında penise takılan bir kauçuk kılıftır. Spermin vajinaya girmesini engeller. Sperisitler ile birlikte kullanılması etkinliğini arttırır. Doğum kontrolü dışında, AIDS ve diğer cinsel yolla bulaşan hastalıkların yayılmasını önler.
2. Diyafram
Diyafram rahim ağzını örten, kenarları daha sert, kauçuk bir araçtır ve servikal açıklığa uygulanan spermisit jel ya da krem ile birlikte kullanılır spermisit madde diyafram tarafından fiziksel olarak engellemeyen spermleri öldürür.
3. Spermisitler
Vajinal spermisitler, spermlerin servikse ulaşmadan etkisiz hale getirilmeleri için vajinaya konur. Köpük, tablet, krem şeklinde bulunurlar. Diğer doğum kontrol yöntemlerine göre etkinliği daha azdır. Etkinliğini artırmak için kondom veya diyafram ile birlikte kullanılmalıdır.
D- ORAL KONTRA SEPTİTLER (DOĞUM KONTROL HAPLARI)
Doğum kontrol hapları şunlardır;
- Kombine doğum kontrol hapları
- Yalnız prefesteron içeren haplar (mini haplar)
- Ertesi gün hapı
1. Kombine Doğum Kontrol Hapları
Çok güvenilir bir doğum kontrol yöntemidir. Östrojen ve progesteron hormonları birlikte bulunur. Ostrojen, yumutlamayı (ovulosyonu) baskılar ve döllenmiş yumurtanın gelişmesini engeller. Progesteron rahim ağzı sıvısının azaltıp kıvamının artmasına neden olarak spermlerin geçişini engeller. Etkinliği%99,9’dur. En etkili yöntemdir. Her gün hormon içeren haplardan bir tane alınır. Kullanımı kolaydır. Yumurtalık ve rahim kanseri riskini azaltır, iyi huylu meme hastalıklarını azaltır. Kemik erimesi riskini azaltır. Hap kullanmaya son verdikten sonra doğurganlık yeteneği tekrar devam eder. Kullanmaya başlamadan önce gebelik testi ile gebelik olup olmadığı saptanmalıdır. Meme kanseri, kan pıhtılaşması olanlarda, kalp hastalarında, karaciğer hastalarında kullanılmamalıdır. 6 aylıktan küçük bebek emzirenlerde, sigara içenler, şeker hastalığı, yüksek tansiyon, migren, depresyon tanısı olanlarda ise kontrol altında kullanılmalıdır.
2. Yalnız progesteron içeren haplar (Mini Haplar)
Ostrojen içermezler ve kombine doğum kontrol haplarına göre daha az progesteron içerirler. Kadında doğal olarak oluşan rahim ağzı sıvısını kalınlaştırarak spermin geçişine engel olur ve yumurtlamayı %50 oranında engeller. Etkinliği %96’dır. Her gün aynı saatte alınmalıdır. Emziren kadınlarda kullanılabilir. Ostrojenin yan etkilerinden dolayı kombine doğum kontrol hapı kullanmayan kadınlarda kullanılabilir.
3. Ertesi Gün Hapı
Ertesi gün hapı doğum kontrol yöntemi değildir. Korumasız cinsel ilişkiden sonra, sürdürülmesi kesinlikle istenmeyen gebeliklerin, döllenmiş yumurtanın rahim yüzeyine yerleşmesinden önce önlenmesidir. Tecavüz gibi zorunlu durumlarda başvurulan bu haplar, kullanacak olan kişiye marka belirtilmeden ve paketinden çıkarılarak verilmelidir.
E- ENJEKTE EDİLEN DOĞUM KONTROL İLAÇLARI
Pregesteron içeren ilaçlardır. Ovülasyonu (yumurtlama) engeller. Ayrıca, spermin rahime girmesini engelleyen kalın bir servikal mukus da oluştururlar. 3 ayda bir kullanılırlar. Geçici kontrosptit yöntemlerinin en etkililerinden biridir. Adet düzensizlikleri yapabilir. Yumurtalık kanserine karşı da koruyucudur. Ciddi bir tıbbi sorunla karşılaşılmadıkça süresiz kullanılabilir. Hamile olan, karaciğer hastalığı, damarlarında pıtılaşma, meme kanseri, nedeni bilinmeyen kanamalarda kullanılmamalıdır.
F- DERİ ALTI İMPLANTLARI
Beş yıl süreyle korunma sağlayan etkili, uzun süreli ve geri dönüşümlü bir doğum kontrol yöntemidir. Yapay hormon içeren yumuşak silikondan yapılmış altı ince ve esnek kapsül kadının üst kolunun iç kısmında derinin hemen altında küçük cerrahi bir girişimle yerleştirilir vücuda yavaş yavaş hormon salgılar. İçinde prefesteron hormonu ovülasyonu (yumurtlama) baskılayarak ve servikal mukusu, sperm geçişini engelleyecek biçimde kalınlaştırıp azaltarak gebeliği önler. En etkili doğum kontrol yöntemlerinden biridir gebelerde. Karaciğer hastalığı damarda pıhtılaşması olanlarda meme kanserinde kullanılmaz.
G- RAHİM İÇİ ARAÇLAR (RİA)
Günümüzde RİA, dünyada en yaygın olarak kullanılan geri dönüşümlü, uzun süre etkili doğum kontrol yöntemidir. Türkiye’de en çok Bakır T390A RİA kullanılır. Şekli T harfine benzer.
RİA rahim içine yerleştirilir, genellikle bakır ya da bir steroid hormon içeren, küçük plastik bir cisimdir. RİA spermin üst genital yollara ulaşmasına, yumurtanın (ovum) hareket etmesine engel olarak döllenmeyi engeller. Cinsel ilişkiyi etkilemeyen, güvenli ve çok etkili bir yöntemdir. Emziren kadınlar içinde uygundur.
RİA çıkarılıncaya kadar rahimde durur. Kendiliğinden düşerse vajinadan atılır. Rahim ağzında yara ya da kansere neden olmaz. Yerinde olup olmadığı klavuz ipi yoklanarak anlaşılır. 8 yıl kadar kullanılabilir. Cinsel yolla bulaşan (AİDS gibi) hastalıklara karşı koruma sağlamaz.
Kadının hamile olmadığından emin olunduğunda adet süresi boyunca herhangi bir zamanda uygulanabilir.
H- GÖNÜLLÜ CERRAHİ STERİLİZASYON
Gönüllü cerrahi sterilizasyon (kısırlaştırma) bütün dünyada kabul gören ve giderek yaygınlaşan bir aile planlaması yöntemidir. Baka çocuk istenmeyen ve doğurganlıklarını sona erdirmek isteyen çiftler için en güvenli yöntemlerden biridir. Doğurganlığı kalıcı olarak sona erdiren 18 yaşını doldurmuş olan herkese rızası ile, evliyse eşinin de onayı alınarak işlem yapılabilir. Kadında tüp ligasyonu (tüplerin bağlanması), erkekte vazektemi (sperm kanallarının bağlanması) şeklinde yapılan işlem, eğer istenilirse mikro cerrahi yöntemler ile düzeltilip, geriye dönüş de sağlanabilir. Ancak tekrar bu düzeltme işlemleri çok pahalı, zaman alıcı ve kesin sonuç garanti edilemez. Kadında tüp ligasyonu (tüplerin bağlanması) cinsel işlevleri etkilemez. Her iki tüp bağlandığı için yumurtalıktan gelen yumurta rahime ulaşamaz ve döllenmede engellenmiş olur.
Erkekte uygulanan vazektemi (sperm kanalının kesilip bağlanması) yönteminde spermin mekanik olarak dışarı ulaşması engellenmiş olur. Erkekte cinsel istek ve tenksiyonlar yönünden bir bozukluğa neden olmaz. Geri dönülmesi güçtür, kalıcı bir yöntem olarak kabul edilmelidir.
ENGLİSH
You against unwanted pregnancy, your age, you must protect by selecting the most appropriate method for your situation. Here are birth control methods, reliability, and all you need …
All families and individuals based on accurate information about their reproductive behavior, should make a conscious and voluntary choice. Healthy and effective manner so that unwanted pregnancies can be protected.
A-NATURAL METHODS
Natural family planning for couples with fertility awareness to prevent pregnancy or for creating some of the rules is defined as the application. World Health Organization, the natural family planning, manstrüel sişkusun (x sişkusu) in fertile and infertile periods, by observing the natural signs and symptoms of pregnancy or planning pregnancy prevention method as described.
75′dir% of the Effectiveness of natural methods.
1. Cervical Mucus Method (Cervical Secretion)
Vaginal secretion in women control. And observation of the epidemic in the hands of his records every day. Ovulation (ovulation) when approaching mucus increases and becomes thinner and clear color. Becomes more elastic and slippery. Gently between two fingers can be extended. This type of mucus, sperm and eggs toward yaşamsını allow. Ovülasyondan before and after the period is reduced and the mucus will become sticky. Vagina to feel dry. Of mucus is increased in this period of sexual abstinence.
2. Basal Body Temperature Method
Increase the heat, use of hormone secreted pregesteron Ovülasyondan. New body temperature between 0.2 C and 0.5 C and a subsequent increase in the amount of high heat until menstruation. This rise is called the thermal recovery method that is the basis of basal body temperature. Denim ovulation, the body can be detected by monitoring the temperature.
Sexual abstinence, the first day of menstrual bleeding, temperature increase was detected 3 should be continued until the end of the day. Heat the top of the line should be expected until the 3rd heat register. Sexual abstinence until the next menstrual bleeding is a break.
This method should not be used alone. Servikalmukus and / or cervical palpation (examination by hand) should be used in conjunction with the methods.
3. Cervical palpation (digital examination of the cervix) Method
Women’s self-palpate the cervical (cervix) may identify changes at the margins. Infertile (safe) period, the cervix, the mouth is closed to the outside and are easily reached by hand. Impending ovulation (ovulation) with higher levels of estrogen harmonu cervix is softening. Is pulled upward and mouth opens out. Nce average 4-5 days to begin to soften Ovülasyondan becomes apparent. Hand can reach the cervix becomes more difficult to handle when it comes from and is soft. We have determined the changes in spouses from the cervix, the cervix is easily felt, and his mouth closed when it is hard to not have sexual relations.
4. Calendar method
30 days to accept a woman’s period is 16-18 days after ovulation is the beginning of the piece. Accordingly, if one begins the day the first day, one from the beginning of the next 14 to 21 days from fertilization to form the most difficult period. In this period, sexual intercourse should be avoided. Mensturel sişkusun time and a lot of reasons not completely understood, the affected are not secure and should not be used for.
5. Recall
Male genitals during sexual intercourse, ejaculation can be removed before the vagina, semen is discharged outside the vagina. 75′dir% success rate. Even when applied with success in women’s and men’s psychological and physiological problems can arise.
6. Vaginal washing
Some women, the vaginal wall and the channel with the idea of throwing in the sperm wash and immediately after sexual intercourse to prevent pregnancy, vaginal washing with water and believe. This method is completely ineffective as a method of birth control. Within a few seconds because the sperm can get in the cervical mucus.
B-breastfeeding PREVENTION AND PREGNANCY
Unless menstruation breastfeeding as a method of contraception methods, particularly those identified in the first months after birth, the milk of women, with certain conditions based on the idea of not naturally fertile. Pregnancies, breastfeeding does not protect in all circumstances must be known. Under certain conditions and for a certain period of lactation korunabilinir. Breast feeding and menstruating regularly, up to 6 months of lactation are not the conditions of women in this period of re geçiktirir ovulation and menstruation. 85′dir% efficiency.
C-BARRIER METHODS
Pregnancy by preventing sperm from getting into the uterine cavity, they maintain. Barrier methods are safe, no side effects, improving the utilization efficiency. Condom (condoms), and spermicide dioatrem one of these methods.
1. Condom (condoms)
During intercourse the penis is inserted into a rubber sheath. Prevents sperm entering the vagina. Sperisitler increase the effectiveness with use. Except for birth control, AIDS and other sexually transmitted diseases, prevent the spread of.
2. Diaphragm
Aperture covering the cervix, a harder edge, tools and a rubber spermicide gel or cream applied to the cervical opening is used with spermicide are not blocked physically by Article diaphragm kills sperm.
3. Spermicide
Vaginal spermicide, the sperm from reaching the cervix are put into the vagina to be neutralized. Foams, tablets, creams as they are. According to other birth control methods are less effective. To improve the efficiency should be used with condoms or diaphragms.
Contra SEPTİTLER D-ORAL (Pill)
Birth control pills are as follows:
- Combined birth control pills
- Solo prefesteron containing pills (mini pill)
- The next day pill
1. Combined Pill
Is a very reliable method of birth control. Is a combination of estrogen and progesterone hormones. Estrogen, yumutlamayı (ovulosyonu) pressures and prevents the development of a fertilized egg. Progesterone increase the consistency of cervical fluid to reduce the barriers caused by the passage of sperm. 99.9% activity stop. Is the most effective method. Each day will be one of the pills containing hormones. It is easy to use. Reduces the risk of ovarian and uterine cancer, benign breast disease reduces. Reduces the risk of osteoporosis. After ending the ability to use the pill again continued fertility. Before you start a pregnancy test should determine whether the pregnancy. Breast cancer, those with blood clots, heart in patients with liver disease should not be used. Infants younger than 6 months of lactation, smokers, diabetes, high blood pressure, migraine, depression should be treated as those in control.
2. Progesterone only pill (mini pill)
They do not contain estrogen and progesterone combination birth control pills contain less. Naturally occurring in women with cervical fluid becomes thicker making sperm and eggs to prevent the passage of obstacles at a rate of 50%. 96% efficiency. Should be taken at the same time every day. Available in women who are breastfeeding. Because of adverse effects of estrogen in combination birth control pills can be used in women who do not.
3. The next day pill
The next day is not a method of birth control pills. After unprotected intercourse, unwanted pregnancies strictly maintained, before the fertilized egg into the uterus to prevent the surface. Apply in cases such as rape, these pills are required, without specifying the brand and the person who will use the package should be removed.
E-injectable birth control medications
Pregesteron containing drugs. Ovulation (ovulation) obstacles. Also prevents sperm from entering the uterus to create a thick cervical mucus. 3 months used. This is one of the most effective method of temporary kontrosptit. Can irregular periods. Is also protective against ovarian cancer. Can be used indefinitely, unless a serious medical problem. Pregnancy, liver disease, vessels pıtılaşma, breast cancer, bleeding of unknown cause should not be used.
F-LEATHER ALTI Implants
Providing effective protection for five years, a long-term and reversible method of birth control. Containing an artificial hormone is made of six thin and flexible soft silicone shell of the woman’s upper arm just under the skin on the inside with a small surgical procedure will be placed on the body secretes hormones slowly. Prefesteron ovulation in hormone (spawning) and suppression of cervical mucus, preventing sperm migration in a way prevents pregnancy by reducing the thick. This is one of the most effective method of birth control in women. Vein thrombosis in those with liver disease are not used in breast cancer.
G-TOOLS Intrauterine (IUD)
Today, the IUD, the world’s most widely used reversible, long-lasting birth control method. Copper T390A IUD is the most used in Turkey. Similar to the shape of T letter.
IUD is inserted into the uterus, usually copper or containing a steroid hormone, is a small plastic objects. IUD sperm to reach the upper genital tract, the egg (ovum) to act as a barrier to prevent fertilization. Not affect the sexual relationship, is safe and very effective method. Is suitable for breastfeeding women.
Removal of the uterus until the stops. Falls, is thrown from the vagina itself. Will not cause injury to the cervix or cancer. Over whether the guideline is understood by no rope. Available up to 8 years. STDs (like AIDS) does not protect against disease.
One is not sure when the pregnant woman at any time during the applicable period.
H-VOLUNTARY SURGICAL STERILIZATION
Voluntary sterilization (neutering) is gaining popularity all over the world and accepted a family planning method. To look at unwanted children and who wish to terminate their fertility for couples is one of the most secure method. Fertility permanently end the consent of everyone who has reached the age of 18, with the consent of the spouse if married, the process can be done. In women, tubal ligation (tube ligation), male vazektemi (binding of sperm) in the form of transactions, micro-surgical methods of correcting if you want, also can be converted back. But again, this correction process is quite expensive, time consuming and the final results can not be guaranteed. In women, tubal ligation (tube ligation) does not affect sexual function. Tube connecting the two can not reach the uterus and fertilized egg from the ovary is prevented.
Applied to men and vazektemi (sperm duct is cut to be connected) ways to reach out in the sperm is prevented by mechanical means. In terms of sexual desire in men and tenksiyonlar not cause a disturbance. Is difficult to go back, should be regarded as a permanent method.
Tags : BİRTH CONTROL METHODS, doğum kontrol, DOĞUM KONTROL HAPLARI, DOĞUM KONTROL YÖNTEMLERİ
